हिजो नराम्रो काम गर्नेले आज हाम्रो राम्रो कामको विरोध गर्छन्


अरुणप्रसाद नेपाल नेकपाका नेता एवं प्रदेश नं ३ का उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण मन्त्री हुनुहुन्छ । विद्यार्थी राजनीति गर्दै पार्टी राजनीतिमा आउनुभएका उहाँ नेकपाको जिम्मेवार नेता एवं पूर्वएमालेका पोलिब्यूरो सदस्य समेत रहेर काम गरिसक्नुभएको छ । यसभन्दा अगाडि नै पार्टीको विभिन्न जिम्मेवारीमा रहेर काम गरिरहनु भएका युवा नेता नेपाल बौद्धिक नेताभित्र पर्नुहुन्छ । जस्तो सुकै चुनौतीको सामना गर्ने नेपालसँग प्रदेश ३ नं. मा भइरहेका पछिल्लो राष्ट्रिय राजनीति, पार्टीका गतिविधि र विकास निर्माणका बारेमा छलफलले गरेको कुराकानीको सम्पादित अंशः

अरुणप्रसाद नेपाल, मन्त्री, उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण, प्रदेश नं. ३

प्रदेशले के कस्ता काम के कसरी गरिरहेको छ ?
हाम्रो प्रदेशले एक वर्षभन्दा केही समय बढी बितायो । हामीले भित्रि कामहरू धेरै गर्नु पर्ने थियो । प्रदेश भरखर बनेको त्यसका विधि विधान र ऐन कानुन थिएनन् भौतिक संरचना र कर्मचारीहरू थिएनन् । यी सबै काम हामीले गर्नु पर्ने थियो । जति बेला हामी सरकारमा ग¥यांै, त्यतिबेलै हामीले भनेका थियौं ‘यो वर्ष कानुन निर्माणको वर्ष हुनेछ’ त्यसपश्चात कामलाई गति दिन्छौं भनेर । गतवर्ष हामीले धेरै कानुनहरू बनाएका छौं, नीति प्रष्ट बनाएका छौं । भौतिक निर्माणका काम, कृषि क्षेत्रका काम, सामुदायिक खेतीको थालनी गरेका छौं । नयाँँ औद्योगिक क्षेत्र निर्माण गर्ने भनेर योजना बनाएका छौं । यही वर्षदेखि त्यो काम हामी टेण्डर खोलेर गर्ने छौं । हामीले ६६ वटा क्षेत्रमा उद्योगग्राम बनाउने योजना बनाएका छौं । गाउँ गाउँमा साना उद्योगहरू सञ्चालन हुनेछन् । ती उद्योगग्रामलाई उद्यमशीलता विकास गर्ने ढंगले विकास योजना बनाइरहेका छौं । पर्यटनको हिसाबले नेपालमा भएका गन्तव्यहरू काठमाडौं र चितवन यसै क्षेत्रमा पर्दछन् । यसलाइै व्यवस्थित गर्नु पर्नेछ । त्यसबाहेक अन्य क्षेत्रको पहिचान गनु पर्नेछ । काठमाडौंबाट सबैभन्दा नजिक रहेको जुगल हिमाललाई मेरो मन्त्रालयको पहलमा खुल्ला गरिएको छ र यसको पहिलो सफतलापूर्वक आरोहण पनि भएको छ । अब त्यो क्षेत्र पर्यटनको महत्वपूर्ण क्षेत्र बन्नेछ । हामीले लाङटाङ र हेलम्बुको बीचमा रहेको गोजलापास केही समयदेखि बन्द छ, त्यो खोलियो भने अहिले लाङटाङ जाने पर्यटकको संख्या दोब्बर हुन्छ भनेर पर्यटन व्यवसायीले भनेअनुसार त्यो पास नेपाली सेनासँग मिलेर खोल्ने योजनामा छांै । हाम्रो प्रदेशले पर्यटन प्रबद्र्धनका लागि भिडियो डकुमेन्ट्री आठवटा भाषामा बनाउने र संसारभर प्रचार प्रसार गर्ने योजना बनाइरहेका छौं । त्यसैगरी १० वटा हिल स्टेसनहरू बनाउने योजना बनाएका छौं र त्यो यसै वर्ष टेण्डर हुनेछ । त्यसको डीपीआर पनि भइसकेको छ । त्यसबाहेक हामीले एउटा हिमालयन टेलको निर्माण गर्ने योजनाअनुसार भूगोलका हिसाबले अप्ठ्यारो तर विभिन्न रमणीय क्षेत्रमा फलामका सिँढीहरू राखेर पदमार्ग बनाइरहेका छौं । एड्भेञ्चर्स खेलको लागि अध्ययन भइरहेको छ । यस प्रदेशमा धार्मिक र ऐतिहासिक स्थल, किल्ला र गढीहरू पनि प्रशस्त छन् । जसमा बसेर हाम्रा पुर्खाले विदेशी शत्रुलाई लखेटे र नेपाललाई बचाएका थिए । त्यस्ता गढी र थुमहरूको अध्ययन र विकास गर्ने भग्नावशेषको पुराना रूपमा रहेका दरबारका भग्नावशेषलाई संरक्षण गर्ने सम्बद्र्धन गर्ने योजना बनाइरहेका छौं । एक वर्षपहिलेदेखि सिन्धुलीगढीमा रहेको दरबारको पुनर्निर्माण भइरहको छ । यसरी पर्यटनको क्षेत्रमा महत्वपूर्ण काम भइरहेको छ भने वन क्षेत्रको विकास र विस्तारका लागि अध्ययन गरेर डाँडापाखालाई हरियो बनाएका छौं । अब वनलाई कृषि उद्योग, पर्यटनसँग जोडेर समृद्धि भित्र्याउनु पर्छ भनेर नगदेबाली र जडीबुटी खेतीलाई आधुनिक ढंगले ठूलो परिमाणमा गर्नु पर्छ भनी लागिरहेका छौं । चाँडो प्रतिफल दिने खाद्यान्न र नगदेबालीका बोटबिरूवा लगाउने भनेर काम गरिरहेका छौं । काठ उत्पादन गरेर त्यसलाई विदेशमा निकासी गरी त्यसबाट ठूलो आर्थिक लाभ लिने गरी काम गरिरहेका छौं । खाद्यान्न र काठमा हामी आत्मनिर्भर बन्ने गरी योजनाहरू बनिरहेका छन् । कानुन बनाएर जंगलमा सुकेका ढलेका काठ संकलन गरी उपभोगमा ल्याउने गरी अध्ययन भइरहकोे छ । नयाँँ रूख रोप्ने, वातावरण जोगाउने योजना बनाएका छौं । समग्ररूपमा हामीले सडक बनाउने, खानेपानीको व्यवस्था गर्ने, हरेक विद्यालयमा एकजना नर्स राख्नेछौं र विद्यार्थीहरूको उपचार गर्नेछौं । प्रत्येक गाउँमा कानुनी सहजकर्ता राखेर सर्वसुलभ ढंगले सेवा योजनामा काम भइरहेका छन् । प्रत्येक गाउँमा दूध उत्पादन गर्ने र किसानले एक लिटरमा एक रूपैयाँ पाउने गरी व्यवस्था गरिरहेका छौं । शिक्षा सुधारदेखि स्वास्थ्य र वातावरण सुधारका काम तीव्र रूपले भइरहेका छन् । यसरी हामीले अघिल्लो वर्ष पनि काम ग¥यौं र यस वर्ष पनि गरिरहेका छौं । भोलि परिणाम देखिने गरी यसरी काम भइरहेका छन् ।

तपाईंहरू लामो राजनीतिक अनुभव भएका, जनताका दुःखसुख देखेका काबिल थुप्रै नेता हुनुहुन्छ तर कामको परिणाम तत्काल देखिएन, पार्र्टीले घोषणा पत्रमा जनाएका काम गरेन भन्ने गुनासो छ के हो ?
पहिलो त हाम्रो देश लामो राजनीतिक अस्थिरतामा गुज्रियो, कुनै पार्र्टीले बहुमत नल्याउँदा ९ महिनामा सरकार फेरिने अवस्था भयो । जसले गर्दा दीर्घकालीन योजना बनाउनै सकेन । अहिले त्यो अवस्थाको अन्त्य भएको छ । अब हाम्रो पार्र्टीको सरकारले दीर्घकालीन योजना बनाउँदैछ । दीर्घकालीन योजनाको परिणाम तत्काल देखिँदैन पछि नै देखिन्छ, यो कुरा हामीले बुझ्नु पर्छ । अर्को, हाम्रो पार्र्टीको सरकारले काम राम्रा गरिरहेको छ तर प्रचार प्रसार हुन सकिरहेको छैन । हाम्रा विरोधी शक्तिको योजनाअनुसार काम गर्ने केही ठूला मिडिया सरकारका राम्रा कामहरूको प्रचार नगर्ने, सकेसम्म त्यसलाई ढाकछोप गरेर नराम्रो काम भएको र सरकार असफल भएको सन्देश दिने गरी लागेका छन् । त्यो प्रवृत्तिको विकास भएको छ । हामीले दुईवटा पार्र्टी त मिलायौं तर त्यसको व्यवस्थापन तत्काल गर्न नसक्दा पार्र्टी कमिटीहरू तत्काल बनाउन नसक्दा हामीलाई ठूलो क्षति भयो । हामीले गरेका राम्रा काम जनतामा लाने पार्र्टीको संरचना निर्माणमा भएको ढिलाइले पनि हामीलाई समस्या बनाएको छ । अर्को हामीले राजनीतिक व्यवस्था नयाँँ ल्यायौं, सरकार बनायौं, समाजवादउन्मुख अर्थतन्त्रको विकास गर्नु पर्छ भनेर समृद्ध नेपाल सुखी नेपालीको नारा बनाई अगाडि बढ्ने योजना बनायौं तर हामीसँग त्यो खालको संरचना निर्माण नभएकोले हिजो केही समस्या भयो । कर्मचारी नहुँदा समस्या भयो, पुरातन सोच शैली र आचरणले पनि हामीलाई समस्यामा पारेको छ । पुरानो चिन्तन, सोच व्यवहारले नयाँँ उपलब्धि हासिल हुन सक्दैन । यो समस्या पनि छ, सिस्टम नहुँदा पनि काम गर्न र परिणाम निकाल्न असहज हुनेरहेछ । अर्थात सबै कुरा पुरानो हाम्रो आवश्यकता नयाँ हुँदा त्यसको बीचको तालमेल नमिल्दा त्यसका बीचको अन्तरविरोधले पनि समस्या भएको छ । अर्को, हाम्रो देशमा अहिले दलाल पूँजी छ, त्यसले नयाँ परिणाम दिन, रोजगारी सिर्जना गर्न, उद्योग धन्दाहरू सञ्चालन गर्न सक्दैन । यो केही व्यक्तिले लुट्ने, मोजमस्ती गर्ने, अनुत्पादक क्षेत्रमा खर्च हुने खालको छ । यसले राष्ट्रिय अर्थतन्त्रमा खासै टेवा दिँदैन । त्यसलाई बदल्नु पर्नेछ । अर्को, सुशासन पनि हामीले चाहेजस्तो रूपमा अगाडि बढ्न सकेका छैनौं । यी तमाम समस्याका बीचमा संविधानमा टेकेर जनताको मतबाट संघ प्रदेश र स्थानीय सबै तहमा हाम्रा सरकार दुई तिहाईको हाराहारीमा बनेका छन्, यो अनौंठो सफलता हाम्रो कम्युनिस्ट पार्र्टीले प्राप्त गरेको छ । त्यसलाई पचाउन नसक्ने देशी विदेशी शक्तिले पनि हामीलाई समस्या पारिरहेका छन्, असफल पार्न खोजिरहेका छन, षड्यन्त्र गरिरहेका छन् । हुँदै नभएका कुरालाई प्रचार गरेर हो जस्तो बनाई दिइरहेका छन्, यसले पनि हामीलाई समस्या पारेका छन् । यद्यपि, यी सबै समस्यालाई चिरेर हामी अगाडि बढ्न खोजिरहेका छौं । अर्को, जनताले पनि हामीबाट राम्रो र छिटो परिणाम देओस् भन्ने अपेक्षा गरेका छन्, यो जायज छ, यसमा हामी योजनाबद्ध रूपले छिटो परिणाम दिने गरी लाग्नै पर्छ, हामी लागि पनि रहेका छौं ।

यति बलियो सरकार छ ती कुरा चिर्न किन सक्नुभएन त ?
हामीले दुई ठूला पार्टीलाई एकता ग¥यौं, यसमा हाम्रो समय खर्च भयो । दुई भिन्नाभिन्नै स्कुलबाट आएका नेता कार्यकर्ताको ठूलो पंक्तिलाई सही रूपले व्यवस्थापन गर्नुपर्ने बिना कहीँ असन्तुष्टि लाखौं नेता कार्यकर्तालाई उचित जिम्मेवारी दिनुपर्ने भएकोले त्यसको ठीक ढंगले व्यवस्थापन गर्दा पार्र्टी नेतृत्वलाई केही समस्या भयो, केही समय लाग्यो । अब ती काम सम्पन्न हुँदैछन्, पार्र्टी कमिटीहरू देशभरि बन्दैछन्, कतिपय मुख्य मुख्य कमिटी बनिसके अब तल्लो तहका पार्र्टी संरचना बन्ने दिशामा हाम्रो पार्र्टी नेताहरू हुनुहुन्छ, हामी छौं । त्यो बनिसकेपछि यस्ता भ्रमहरू चिरिन्छन्, चिर्नै पर्छ । त्यसो नगरी हामी अगाडि बढ्नै सक्दैनौं । त्यो दिशामा हामी गइसकेका छौं । मैले माथि भनेका कुरा नै प्रमुख समस्या हुन् ।

३ नम्बर प्रदेश संघीय राजधानी प्रदेश पनि हो, यसले अन्य प्रदेशले भन्दा परिणाम राम्रो दिने गरी काम गर्छ भन्ने अपेक्षा सबैको थियो तर नाम र राजधानी नै अहिलेसम्म तोक्न सकेन किन ?
यो काम चाँडै हुन्छ । यो काम हिजै हामीले गर्नु पर्दथ्यो तर अलि ढिला भयो, अब ढिला हुँदैन, हामी चाँडै गर्छौं । यसको प्रमुख समस्या भनेको चाहिँ प्रदेशको राजधानी र नाम तोक्दा सबैको सहमतिमा छलफल गरेर बिना विरोध अवरोध सबैले अपनत्व लिने गरी सर्वस्वीकार्य बनाउने गरी गरौंन त भनेर लागेको हुनाले यो काममा पनि समय लाग्यो । तर, अब हामी ढिला गर्दैनौं, भए यो विधिबाट जान्छौं अर्थात भए सहमतिको त्यसबाट हुन नसके संविधानले स्थापित गरेको मान्यता विधिलाई फलो गरेर हामी यो काम चाँडै टुंग्याउँछौं । त्यो हामीले निर्णय गरिसकेका छौं अब ढिला हुँदैन ।

यो संविधानले राम्रो गरेन त्यसमा पनि प्रदेश सरकार त कामै रहेनछ यसले त केन्द्र र स्थानीय सरकारलाई नै समस्यामा पा¥यो भन्न थालेका छन् नि मान्छेले हो ?
संविधानमा नै व्यवस्था भएको कुरा हो यो । त्यसबेला हामीले सार्वभौम जनतासँग छलफल गरेर नै ल्याएको पद्धति हो यो । राज्य र सरकार सबै जनताको लागि हो, विकास र समृद्धि पनि जनताकै लागि हो भन्ने मान्यता हामीले स्थापित गरेका छौं । त्यही भएर सिंहदरबार गाउँ गाउँ पु¥याउने योजना भएको हो प्रणाली स्थापित भएको हो जनताले सिंहदरबार धाउनु नपर्ने अवधारणाको विकास गरेर यी सबै काम गरेका छौं । जो हिजो थिएन तर अहिले भएको छ । गाउँलाई अधिकार र स्रोत साधनयुक्त बनाइएको छ । जनताकै प्रतिनिधिले शासन प्रशासन सञ्चालन गरिरहेका छन् । यी सबै ठाउँमा केन्द्रीय सरकार पुग्न पनि सक्दैनथ्यो यस्तो अवस्थामा केन्द्र सरकारलाई नकुरी तलै सरकार भेट्ने विधि बनाएकाले र काम पनि धेरै भइरहको हुनाले संघीयता ठीक छैन प्रदेश सरकार चाहिँदैन भन्ने कुरा बिना अर्थको बाँसुरी हो, यो जनताले भनेका छैनन् केही हाम्रो राम्रो भएको देख्न नचाहने कम्युनिस्ट सरकारलाई असफल पार्न खोज्ने तत्वले चलाएको हल्ला हो । संघीयताले देश बिगार्छ, खर्चिलो हुन्छ भनेर नियोजित रूपमा चलाएको हल्ला हो । यो हल्ला हिजोदेखि थियो तर यसलाई जनताले विश्वास गरेनन्, जनताले संघीयताका पक्षधरलाई नै विश्वास गरेर संविधानसभामा पठाए जसअनुसार संविधान बन्यो । त्यो अहिले कार्यान्वयनमा आइसकेको छ । यस्तो अवस्थामा जनताको मतलाई अपमान गर्ने गरी कुरा गर्नु, प्रश्न उठाउनु लोकतन्त्रिक चरित्र होइन र यसका विरुद्धमा टिप्पणी गर्नु पर्छ भन्ने मलाई लाग्दैन ।

अन्तमा यो सरकार र पार्र्टीको कामलाई कसरी हेर्नु भएको छ ?
पार्र्टीले आफ्नो योजनाअनुसार काम गरिरहेको छ, पार्र्टीका सबै संरचना बनिरहेका छन् जनतामा पुगिरहेको छ । सरकारले पनि योजनाअनुसार काम गरिरहेको छ । ठूलाठूला काम गरिरहेको छ, देखिने गरी काम गरिरहेको छ, भोलि देखिने गरी काम गर्ने योजनामा छ । यसलाई जनतामा लैजानु पर्छ, प्रचार, प्रसार गर्नु पर्छ । जनताको चाहनाअनुसार नै काम गरिरहेको छ तर पञ्चे र कांग्रेसले लामो समयदेखि बिगारेको मुलुक ठीक ठाउँमा ल्याउन समय लाग्छ । तर अवश्य ल्याउँछ, जनताको चाहनाअनुसार नै काम हुन्छ, भई पनि रहेका छन् जो कतिपय देखिई पनि सकेको छ । हाम्रा ३ वटै सरकारले राम्रै गरी काम गरिरहको छ, गर्छ, हामीलाई, यो त्यो भन्ने छुट पनि छैन । त्यही ढंगले काम गरिरहेका छौं । समग्रमा सरकार र पार्र्टीका काम ठीक छन्, राम्रा छन् ।

About

हरेक पल हरेक खबर विचार र समचारको जनपक्षीय डिटिटल पत्रिका छलफल विक्ली डट कम