जीवनसँग गीतसंगीत जोडिएको हुन्छः गायिका केसी


गायिका सुजता केसी नेपाली गीत संगीतका क्षेत्रमा आफ्नो छुट्टै पहिचान बनाउन सफल हुनहुन्छ । सानैबाट गीतसंगीतमा लगाव भएकी सुजतालाई उहाँका पिताले गीत संगीतका क्षेत्रमा निक्कै हौसला र प्रेरणासहित साथ दिएका कारण आज आफू यो क्षेत्रमा राम्रा राम्रा प्रस्तुति पस्किन सफल भएको उहाँ बताउनुहुन्छ । उहाँका ‘क्या बाल, अल्झियो फरिया, मलाई के थाहा त, बाजा बजाउँदै, ओए कान्छी, ‘क्या बबाल’, ‘माया माया’ जस्ता गीत र चार्डपर्वका गीतमा यसपालीको तिहार, छमछम पाउँजु त्यस्तै राष्ट्रिय गीत तथा चलचित्रका थुप्रै गीतमा स्वर दिनुभएको छ । सुजता गायनमा मात्र नभएर अभिनयमा पनि उत्तिकै पोख्त हुनुहुन्छ । उहाँले चलचित्र ‘सूर्या’मा शीर्ष अभिनेतृका रुपमा अभिनय गर्नुभएको छ भने आफ्नै गीतका विभिन्न भिडियोमा पनि उहाँलाई देख्न सकिन्छ । वि.सं. २०७० सालमा आफ्नो पहिलो एल्बम आधुनिक पप् गीतीएल्बम ‘काकाकुल’ बाट गायन यात्रा सुरु गर्नुभएकी सुजताले ०७१ सालमा पनि तीनवटा गीत समावेश भएको ‘छमछम पाउजु’ नामक एल्बम स्रोता÷दर्शकमाझ ल्याउनुभएको थियो । सामाजिक कार्यमा पनि त्यतिकै सक्रिय रहँदै आउनुभएकी सुजाताका कर्मले तारिफ बटुलिरहँदा थुप्रै सम्मान तथा अवार्ड प्राप्त गर्न सफल हुनुभएको छ । गीत संगीत र कला क्षेत्रमा नै आफूलाई पूर्णरुपमा समर्पित गर्नुभएकी सुजता केसीसँग छलफल साप्ताहिकका लागि डम्बर बस्नेतले गर्नुभएको कुराकानीको संक्षिप्त अंशः

अहिले के गर्दै हुनुहुन्छ ?
गीत संगीत नै मेरो कर्म हो, त्यसैका कार्यहरुमा व्यस्त रहँदै आएको छु । त्यसलाई पनि निरन्तरता दिइरहेको छु । गीत संगीतका कामहरू छन्, तिनैको कार्य गरिरहेको छु । सबैले मलाई माया गर्नुहुन्छ, सम्झनुहुन्छ र हौसला प्रेरणा दिइरहनुहुन्छ यसैमा व्यस्त छु ।

यो क्षेत्रमा कसरी आउनुभयो ?

मेरो जन्म दक्षिण ललितपुरमा भएको हो । मेरो कलाक्षेत्रप्रति सानैदेखि थियो । यो क्षेत्रको मोह सानो छँदादेखि नै भएको हो । सानोमा हाँस्दा, खेल्दा, बोल्दा जतिबेला पनि कलाकारिता नै व्यक्त हुने गरेको कुरा मेरा अभिभावकहरूले बताएको कुरा आज पनि म सम्झन्छु । मलाई लाग्छ, म यस धर्तीमा त्यसैका लागि जन्मिएको हुँ । नत्र भने मेरो अवोध बाल मस्तिष्कले किन अभिनय गरिरहेको थियो त ! स्कूलमा विविध सांस्कृतिक कार्यक्रमहरु हुन्थे । मेरो बाबा गणेश केसी स्कुलको प्रिन्सिपल हुनुहुन्थ्यो । उहाँले आफैंले कम्पोज गरेर गीत गाउने र विद्यार्थीलाई सिकाउनुहुन्थ्यो । सानैदेखि त्यही माहोलमा हुर्किएर पनि होला गीत संगीत र कलातर्फ मेरो लगाव भएको । विस्तारै बढ्दै जाँदा म यो क्षेत्रबाट कहिल्यै छुटिन नसक्ने गरी जोडिएकी थिएँ ।

पहिलो के थियो ?

मेरो यो क्षेत्रको लगाव देखेर अनौपचारिक रुपमा सानैदेखि नै गीत गाउन र अभिनय गर्न लगाइयो । म पनि गाउन र अभिनय गर्न भनेपछि हुरुक्कै हुन्थे । पछि वि.सं. २०७० सालमा पहिलो एल्बम आधुनिक पप् गीति एल्बम ‘काकाकुल’ बाट औपचारिक गायन यात्रा सुरु भयो । ०७१ सालमा पनि तीनवटा गीत समावेश भएको ‘छमछम पाउजु’ नामक एल्बम बजारमा आयो । यसले मलाई दर्शक स्रोतामाझ चिनायो । त्यसपछि थुप्रै आए ।

यस सम्बन्धी अध्ययन पनि गर्नुभयो कि ?

गरे नि । आफूमा रहेको प्रतिभालाई अझ निखार ल्याउनका लागि मैले संगीतको अध्ययन गरे । त्यसो त मेरो पहिलो गुरु मेरो बाबा गणेश केसी नै हुनुहुन्छ । उहाँसँग मैले सानैदेखि सिक्ने मौका पाए । मेरो पारिवारिक माहोल पनि गीत संगीत नै थियो । घरबाट नै संगीतको बेसिक कुराहरु सिक्ने मौका पाए । पछि व्यवसायिक रुपमा नै यो क्षेत्रमा होमिए पछि संगीतको विधालाई बुझ्दै जाँदा थप सिक्न जरुरी ठानेँ र अध्ययन गरेँ । मैले मनोजराज सिवाकोटी र दीपक रमनसँग संगीतको क्लास लिएँ ।

सांगीतिक यात्रा कस्तो भइरहेको छ ?


राम्रो भइरहेको छ । अहिलेसम्म राम्रै भइरहेको छ । राम्रै चलिरहेको छ भनौ । सबैको साथ सहयोगले थप उत्साहित छु । मन पराइदिनुभएको छ खुशी लाग्छ ।
देश विदेशका थुप्रै स्टेज कार्यक्रमा पनि रोजाइमा पर्नुहुन्छ नि ?
मेरा गीतले स्रोता÷दर्शकको मन मस्तिकमा दशतक दिइरहँदा मेरो खोजी हुनु स्वभाविकै हो भन्ने लाग्छ । मैले नेपालमा हुने थुप्रै स्टेज कार्यक्रममा आफूलाई प्रस्तुत गरेकी छु भने विदेशमा अष्ट्रेलियाको एडिलेटमा प्रस्तुति दिन पुगेकी छु ।

कस्ता गीत गाउन मनपर्छ ?

मलाई सबै किसिमका गीत मनपर्छ र सबै किसिमका गीत गाउन सक्ने खुबी राख्छु भन्ने लाग्छ । मैले आधुनिक, पप, लोकप्याट्रनका गीत, चाडपर्वका गीत त्यस्तै राष्ट्रिय गीत सबै प्रकारका गीत गाएकी छु र दर्शक÷स्रोताले पनि उत्तिकै मन पराइदिनु भएको छ ।
अभिनयतर्फ पनि आउनुभयो ?
हो, चलचित्रमा पनि अभिनय गरे, म्युजिक भिडियोमा पनि अभिनय गरेकी छु । अभियन भन्दा पनि मेरो लगाव भनेको गीतसंगीत क्षेत्रमा नै छ । गीतसंगीत नै मेरो मुख्य विषय हो ।
तपाईं कस्तो गायिका हो ?
म आफूलाई भर्सटाइल सिंगरको रुपमा चिनाउन चाहन्छु । कुनै एउटा दायराभित्र बाँधिन चाहन्न । पूर्वीय र पाश्चात्य दुवै शैलीका गीत मज्जाले गाउन सक्छु ।
कस्ता गीत सुन्नुहुन्छ बढी ?
म सबै प्रकारका गीत सुन्छु । नेपाली, अंग्रेजी, हिन्दी, रक, पप, क्लासिकल सबै गीतहरू सुन्छु ।
मनपर्ने गायक–गायिकामा ?
नेपालका गायक–गायिकाहरूमा मलाई नारायण गोपाल, तारादेवी, अरुणा लामाहरूको गीत अत्यधिक मनपर्छ ।

जीवन र संगीतलाई कसरी बुझ्ने ?

एकदमै राम्रो प्रश्न । जीवन र संगीत एकअर्काका परिपूरक हुन् । जस्तै भन्छौ नी कस्तो सुर खुसकेको मान्छे ? कस्तो ताल नभएको मान्छे ? कस्तो बेसुरको कुरा गर्छ भन्ने गरिन्छ । त्यसैले जीवनसँग गीतसंगीत जोडिएको छ । जीवन भनेकै संगीत हो र संगीत भनेकै जीवन हो । संसारमा गीत सङ्गीत मन नपर्ने को नै हुन्छ होला र !
संगीत के हो ?
संगीत साधना हो । जति सिक्यो, त्यति नयाँ नयाँ कुरा पाउन सकिन्छ ।
अन्त्यमा ?
यो साथ र संवादका लागि धेरै धेरै धन्यवाद । नेपाली गीत संगीतलाई माया गरौ । नेपाली गायक गायिकालाई हौसला प्रदान गरौं ।

सुब्बामा ८४३ जनाका लागि जागिर खुल्यो


लोक सेवा आयोगले नायब सुब्बा (नासु) पदमा ८४३ जनाका लागि विज्ञापन खुलाएको छ । खुल्लाबाट ४११ र ज्येष्ठता र कार्यक्षमता मूल्यांकन बढुवाबाट ४३२ जना पदपूर्ति गर्ने गरी लोक सेवाले बुधबार नासु (अप्राविधिक) पदमा विज्ञापन प्रकाशित गरेको हो ।

काठमाडौं कार्यालयबाट खुलामा १५०, ज्येष्ठताबाट ९८ र कार्यक्षमताबाट ४८ गरी जम्मा २९६ जनाका लागि विज्ञापन खुलाइएको छ ।

यसैगरी धनकुटा कार्यालयबाट खुलामा ४७, ज्येष्ठताको आधारमा ३१ र कार्यक्षमताको आधारमा १८ गरी ९६ जनाका लागि विज्ञापन प्रकाशित भएको छ ।

जलेश्वर कार्यालयबाट खुलाबाट ४९, ज्येष्ठताको आधारमा ४९ र कार्यक्षमताको आधारमा २३ जना गरी कूल १२१ जना सुब्बाको पदपूर्ति गरिने छ ।

पोखरा कार्यालयबाट खुल्लाबाट ५२, ज्येष्ठताको आधारमा ३५ र कार्यक्षमताको आधारमा १७ जनाको पदपूर्ति हुने लोक सेवा आयोगले जनाएको छ ।

बुटवल कार्यालयबाट खुल्लामार्फत् ५३ जनाको पदपूर्ति हुने छ । यस कार्यालयबाट ज्येष्ठताको आधारमा ३७ र कार्यक्षमताको आधारमा २२ जनालाई बढुवा गरी पदपूर्ति गरिने छ ।

सुर्खेत कार्यालयबाट खुल्लामा २३, ज्येष्ठताको आधारमा १९ र कार्यक्षमताको आधारमा १० गरी कूल ५२ जना नासुको पदपूर्ति हुने छ ।

यसैगरी दिपायल कार्यालयबाट खुल्लामा ३७ जनाको विज्ञापन खुलेको छ । यस कार्यालयबाट ज्येष्ठताको आधारमा १६ र कार्यक्षमता मूल्यांकनबाट ९ जनाको बढुवा गरी पदपूर्ति गरिने लोक सेवा आयोगले जनाएको छ ।

पार्टी विधि विधानबाट नचल्नाले यो संकट उत्पन्न भएको हो:


अजम्बर राई काङमाङ, केन्द्रीय सदस्य, नेकपा प्रचण्ड–माधव समूह

नेपालको राष्ट्रिय राजनीति र सत्तारुढ दलको पछिल्लो विकसित घटनाक्रमलाई कसरी लिनुभएको छ ?

प्रतिनिधिसभाको विघटनपछि नेपालको राजनीति पूरै ध्रुविकृतमा गएको छ । प्रतिनिधिसभाको विघटन एक प्रकारले भन्ने हो भने संविधान माथिको कू हो जुन अलोकतान्त्रिक र असंवैधानिक छ । यसको विरुद्धमा नेपालका राजनीतिक दल, नागरिक समाज, बौद्धिक जगत र विभिन्न पेसाकर्मी सडकमा आएका छन् । एक प्रकारले भन्ने हो भने नेपालका ९० प्रतिशत नागरिकहरू अहिले यो अलोकतान्त्रिक र असंवैधानिक कदमका विरुद्ध देखिएका छन् । यो एउटा कुरा भयो अर्को अहिले नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) भित्रको विवादले तीव्रता पाएको छ । साँच्चै भन्ने हो भने अहिले नेकपा विभाजनको मुखमै पुगेको अवस्था छ । पार्टीभित्र दुई धार प्रष्ट देखिएको छ, ओलीपक्ष र प्रचण्ड–माधवपक्ष । यी दुवै समूहहरूले आआफ्ना गतिविधिहरू फरक फरक रूपमा तीव्र गतिका साथ गरिरहेका छन् । र, यो तीव्रताले राष्ट्रिय रूपमा त भूकम्प नै ल्याएको छ भने यसले अन्तर्राष्ट्रियस्तरमा समेत पराकम्प ल्याएको छ । यसर्थ साँचै भन्ने हो भने नेपालको अहिलेको राष्ट्रिय राजनीति तरल छ, जसले मुलुकको भाग्य र भविष्यलाई समेत प्रभावित पारेको छ । नेपालका विपक्षी दलहरूसमेत प्रधानमन्त्रीको यो कदमको खुलेर समर्थन र विरोध गर्न सकिरहेका छैनन् । किनकी यो विषयमा सर्वोच्च अदालतमा समेत मुद्दा विचाराधीन रहेको अवस्थामा यसको समर्थन गर्ने कि विरोध गर्ने भन्ने कुरामा अन्य दलले समेत स्पष्ट धाराणा बनाउन सकेका छैनन् । सबै पार्टीभित्र ठीक र बेठीक दुई खालका विचारहरू आइरहेका छन् भने लोकतन्त्रविरोधीहरूले भने यसको स्वागत गरेको र यो धमिलो पानीमा माछा मार्न सकिने ध्याउन्नका साथ गतिविधि र भनाइहरू सार्वजनिक गरिरहेको देखिएको छ । यसले गर्दा नेपालको राजनीति ध्रुविकृत भइरहेको देखिएको छ ।

यस्तो परिस्थिति आउनमा कसको कमी कमजोरी बढी होला ?

पहिलो कुरा त नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी नेकपाको एकता सैद्धान्तिक, राजनीतिक,वैचारिक र भावनात्मक एकताका रूपमा भएको थिएन र त्यसको निमित्त आवश्यक जगहरू पनि निर्माण भएन । यो अलि बढी सत्ता केन्द्रित भएर नै एकता भएको थियो । सत्ता केन्द्रित भए पनि पार्टी निर्माणमा, संगठन निर्माणमा प्रमुख नेताहरूको ध्यान गएको भए, नीति, विधि,विधान र सिद्धान्तमा ध्यान गएको भए यस्तो हुने थिएन । त्यो नहुँदा यो पार्टीमा सुरुदेखि नै समस्या आउन थालेको थियो । जसकारण यसको सांगठानिक एकतामा नै ढिलाइ भएको थियो । साँचै भन्ने हो भने अझै पनि एकताका कतिपय काम कुराहरू बाँकी नै छन् । पार्टी एकताका कामै नसकिरहेका बेला सत्ता केन्द्रित गतिविधिले पार्टीभित्र अन्तर्विरोध सृजना भयो । यसलाई बेलैमा व्यवस्थापन गर्न नसक्दा पार्टीभित्र दुई लाइन संघर्षमा अलि बढी घर्षणहरू आइरहेका थिए । यसमा सानातिना कमजोरी दुवैतर्फका छन् । प्रचण्ड–माधव समूहबाट पनि केही कार्यनीतिक कमी कमजोरीहरू भए, तर यो कार्यनीतिक कमजोरीलाई प्रधानमन्त्री ओलीले अपराधकै रूपमा लिएर यो परिस्थिति निर्माण गर्नुभयो । अहिले यो परिस्थितिले नेकपाका इमान्दार नेता कार्यकर्ता र आमनेपाली जनता पीडा र चिन्तामा छन्, अन्तर्राष्ट्रिय जगतमा नेकपाप्रति प्रश्नहरू उठेका छन्, टिका टिप्पणी भएका छन् । प्रचण्ड–माधवका कार्यनीतिक कमी कमजोरीलाई ओलीले अपराधको रूपमा लिँदा यो अवस्था आएको हो । त्यसैले बढी दोष ओलीकै छ ।

नेकपाभित्रको परिस्थिति सङ्लेर जाने अवस्था छ कि छैन ?

सङ्लिन पनि सक्छ किनभने यसको कतिपय चिजहरू जस्तो कि संवैधानिक,राजनीतिक जटिलताहरू, यसका कानुनी प्रक्रियाहरू,नीति नियम, विधि, विधान आदि इत्यादिले गर्दा मिल्न सक्ने, मिल्न पर्ने अवस्था पनि विद्यमान छ । किनकी राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐनको दफा ३१ को ३ अनुसार राजनीतिक दलहरूले निर्वाचन आयोगमा दर्ता भएको मितिले ५ वर्षसम्म फुट्न नपाउने भन्ने व्यवस्था गरेको छ । यो हिसाबले पनि विधिसंगत ढंगले नेकपा फुट्न सक्ने देखिँदैन । अर्को, नेकपाका दुवै समूहले दल फुटाउनेभन्दा पनि आफ्नो आफ्नो तर्फबाट नेकपा हाम्रो हो भन्ने दलिल प्रस्तुत गर्ने गतिविधि तीव्र बनेको छ भने कतिपय नेताहरूले पार्टी एकताका लागि पहल, प्रयत्नहरू गरिरहनुभएको र कतिपय नेता कार्यकर्ताले शिष्ट ढंगले गतिविधि र व्यवहार गरिरहेको हुनाले मिल्न सक्ने अवस्था प्रवल देखिन्छ ।

प्रधानमन्त्रीले निर्वाचनको मिति नै तोकेर प्रतिनिधिसभा विघटनको सिफारिस गर्नुभएको छ जसलाई राष्ट्रपतिले स्वीकृत नै गरिसक्नुभएको छ, यसलाई कसरी लिनुभएको छ, निर्वाचन तोकिएकै समयमा होला ?

प्रधानमन्त्रीज्यूले जुन जुन धारा टेकेर प्रतिनिधिसभा विघटन गर्न सिफारिस गर्नुभएको छ, यो संविधानको पहिलो दृष्टिमै खारेज हुने देखिन्छ, असंवैधानिक देखिन्छ । आकर्षित नै नहुने धाराको किटान गरेर प्रधानमन्त्रीले असंवैधानिक रूपमा प्रतिनिधिसभा विघटनको जुन सिफारिस गर्नुभयो त्यो राजनीतिक, नैतिक र संवैधानिक रूपमा पनि अलोकतान्त्रिक र असंवैधानिक छ, जुन खारेज हुनुपर्छ । साथै यस्तो असंवैधानिक कदमलाई राष्ट्रपतिले पार्टीभित्र छलफल गर्नुहोस् भनेर फर्काइदिनु पर्दथ्यो त्यसो गर्नुभएन । केही नहेरी एकतर्फी रूपमा मात्र हेरेर जुन काम गर्नुभयो त्यो पनि बेठीक छ, असंवैधानिक छ । किनकी प्रधानमन्त्रीले जुन धाराको कोड गर्नुभएको छ, त्यसले प्रतिनिधिसभा विघटनको कल्पनै गरेको छैन । पहिलेको जस्तो पार्लियामेण्ट नहोस् भनेर पहिलेका त्यस्ता कुरा यो संविधानले सच्याएको छ । जसकारण सरकार गठन भएको दुई वर्षसम्म अविश्वासको प्रस्तावसमेत ल्याउन नपाइने, दुई वर्षपछि यदि अविश्वासको प्रस्ताव आएको खण्डमा र सरकारले प्रतिनिधिसभाबाट विश्वासको मत प्राप्त गरेको खण्डमा फेरि एक वर्षसम्म अविश्वासको प्रस्ताव ल्याउन नपाउने व्यवस्था संविधानले गरेको छ ।

त्यसलाई नहेरी आकर्षित नै नहुने धाराहरूको अपव्याख्या गरी, प्रतिनिधिसभाबाट वैकल्पिक सरकार निर्माण हुने प्रशस्त आधारहरू, प्रक्रियाहरू हुँदाहुँदै त्यसो नगरी, संसद्बाट अर्को सरकार बनाउने बाटै नदिई, संसद्मा दर्ता भएको उहाँविरुद्धको अविश्वासको प्रस्ताव फेस नै नगरी यस्तो असंवैधानिक कदम चाल्नु बेठीक छ, असंवैधानिक छ । त्यसैले असंवैधानिक रूपमा चालिएको कदम र तोकिएको निर्वाचन हुन सक्ने अवस्था म देख्दिनँ,चुनाव हुन सक्दैन, राजनीतिक दलहरूले भाग लिँदैनन् । किनकी कोरोना संक्रमण यस्तो छ, जनताले उपचार पाएका छैनन्, बेरोजगारीले चरम सीमा नाघेको छ, अर्थतन्त्र कमजोर छ, ऋणात्क सूचकहरू उच्चविन्दुमा आइरहेको छ, मूल्यवृद्धि र महङ्गी यस्तो छ, जनताले खान नपाउने अवस्था आइरहेको छ । यस्तो अवस्थामा निर्वाचन गराउन प्रतिमतदाता ४ सय रुपैयाँ खर्च हुँदोरहेछ । यसरी हेर्दा निर्वाचन सम्पन्न गर्न ४० अर्बभन्दा बढी राज्यको खर्च हुन्छ ।

यस्तो अवस्थामा यत्रो खर्च गरेर निर्वाचन गराउँछु भन्नु त्योभन्दा मूर्खता र अविवेकी काम केही हुँदैन । हो, निर्वाचन त पहिले ज्ञानेन्द्रले पनि गराएका थिए तर त्यसको कुनै अर्थ भएन र यो पनि त्यस्तै हो । पहिले त निर्वाचनको मिति नै नराखी सिफारिस गरिएको थियो । पछि कानुनी रूपमा समस्या आउने देखेर र निर्वाचन हुन दिएनन् भनेर दोष अन्य दललाई दिनका लागि हतार हतार मिति पछि थपिएको हो । त्यसैले प्रधानमन्त्री नै निर्वाचन हुन नसक्ने कुरामा विश्वस्त थिए तर आफ्नो गल्ती ढाकछोप गर्न, जनतालाई र अन्तर्राष्ट्रिय जगतलाई देखाउनका लागि तोकिएको निर्वाचन हो । यो गराउनका लागि तोकिएको निर्वाचन हैन । त्यसैले यसको कुनै अर्थ छैन ।

आमजनताले चाहिँ यो लडाइँ सत्ताको, पदको भनेका छन् तपाईं नेकपाको नेता नभई स्वतन्त्र रूपमा भन्दा के भन्नुहुन्छ ?

स्वतन्त्र रूपले हेर्दा पद,प्रतिष्ठा, सत्तास्वार्थजस्तो देखिए पनि यो लडाइँ नितान्त नीति, विधि, विधान, सिद्धान्त र विचारकै हो । जुन कुरालाई दुई अध्यक्षहरूको राजनीतिक प्रतिवेदनले पनि प्रष्ट पार्दछ । अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ ले पेस गर्नुभएको प्रतिवेदन नीति,विधि, विचार र सिद्धान्तको छ तर प्रधानमन्त्री ओलीले प्रस्तुत गर्नुभएको प्रतिवेदन पश्चगामी, निजी अहंकार,शत्रुतापूर्ण र गाली गलौजका शब्दावलीहरू प्रशस्त छन् । जुन कुराले पार्टीको मूल मर्म र प्रस्थान विन्दुमै प्रहार गरेको छ । पार्टीलाई एकलौटी ढंगले सञ्चालन गर्ने सोचतर्फ उन्मुख छ, निरङ्कुशतातर्फ उन्मुख छ । जुन लेलिनवादी संगठानात्मक सिद्धान्तविपरीत, सामूहिक छलफल,सामूहिक भावना, सामूहिक काम, व्यक्तिगत जिम्मेवारीको मूल भावनाविपरीत छ, पार्टीको भावी रणनीतिक उद्देश्य समाजवादउन्मुख कार्यक्रमविरुद्ध छ ।

तर प्रमले त अर्को समूहलाई पद लोलुप भन्नुभएको छ ?

आफू पदमा बस्ने र पदबाहिर बसेकालाई पद लोलुुप भन्ने कुरा दिनलाई रात भन्नुजस्तै हो, जुन कुरा सामान्य चेत भएकाले पनि बुझ्ने कुरा हो । राजनीति गर्नेले त नबुझ्ने भन्ने कुरै हुँदैन । अर्को कुरा सबैले बुझेको कुरा प्रचण्ड र ओलीबिच पार्टी एकता गर्दा आलोपालो गर्ने कुरा भएकै थियो । प्रचण्डले त त्यो छोडेकै हो, कार्यकारी दिएँ काम गर भन्ने बैठकसम्म बोलाउन नदिने, कुनै निर्णय गर्न नदिने अनि प्रचण्डले कामै गरेनन् भनेर आरोप लगाउनेदेखि पूर्वप्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले ओलीका थुप्रै खालका अपमान सहेर,पार्टीको विधि पद्धतिको धज्जी उडाउँदासमेत नोट अफ डिसेन्ट लेख्दै पार्टी एक ढिक्का राख्न खोज्नुभएकै हो । त्यो कुरा त जगजाहेरै छ नि । बरू ओलीले जस्तोसुकै नियुक्तिहरू, सिफारिसहरू गर्दासमेत पार्टी एकताका लागि छोडिदिएर सहमतिमा जाऔं पार्टीलाई विधिमा चलाऔं भनेकै हो नि तर यसलाई नमानेको त ओलीले नै हो नि । उहाँले नै मदन भण्डारी फाउण्डेसनको नाममा गुट सञ्चालन गर्नुभएकै हो, गुटगत राजनीति गर्नुभएकै हो । कसलाई थाहा छैन र ? त्यसैले यो भन्नुको कुनै अर्थ छैन, सबैभन्दा बढी पद लोलुप उहाँ नै हो ।

प्रमले सहमतिविपरीत पार्टीभित्र गणितको खेल भयो भन्नुभएको छ नि ?

सल्लाहले, सहमतिले, विधिले, पद्धतिले, विचारले नचल्ने भएपछि पार्टी देश र जनताको हितकोदलागि पार्टी प्रक्रियाअनुसार अल्पमत बहुमतबाटै भए पनि छिनोफानो त गर्नैपर्छ नि । अनिर्णयको बन्दी त केहीमा हुन दिनुभएन । त्यस्तो अवस्थामा गणितको अभ्यास हुन्छ, अल्पमत बहुमत हुन्छ । त्यो कुरा हाम्रो पार्टीको विधानमै व्यवस्था भएको कुरा हो । त्यही भएको हो ।

जनताले दुई तिहाई दिए तीन वर्षमै फेरि जनतामा जान लाग्दै हुनुहुन्छ, फेरि के भनेर जानुहुन्छ ?

यो बहुतै गाह्रो कुरा हो । जनताले हिजो हामीलाई दुई तिहाईनजिकको मत दिनुभयो केही गर्न सकेनौं अब जमानत जफत गरिदिनुुस् भनेर जाने ? यो ज्यादै समस्या र पेचिलो विषय हो । हामीले यो ३ वर्षमा जनताकै लागि भनेर त्यति धेरै राम्रा काम गरेका छैनौं गरे पनि औंलामा गन्न सक्नेगरिका मात्र छन् । त्यसैले यो सरकार पूर्ण त असफल चाहिँ हैन तर जनताको चाहनाअनुसार जति गर्नु पर्दथ्यो त्यति गर्न नसकेको सत्य हो । त्यसैले अब भोलि जनतालाई भन्ने, जनतासँग माग्ने बाटो साँघुरो छ । जसले गर्दा जनता सरकारसँग नकरात्मक छन् । यस्तो बेला राम्रो काम गरेर, हामीले हिजो गरेका प्रतिबद्धताहरू पूरा गरेर जनतामा जानुपर्ने बेलामा त्यसो नहुँदा भोलि जनतामा जाँदा समस्या हुने देखिन्छ ।

अहिले पार्टी कार्यालय कब्जा गर्नेदेखि भौतिक सम्पति कब्जा गर्ने होड दुवै समूहमा देखिन्छ यसले तपाईंहरूलाई कहाँ पु¥याउला, व्यवस्थापन कसरी गर्नुहुन्छ ?

पार्टीको सम्पति भनेको बहुमत जोसँग रहन्छ उसैको हुन्छ । जुन कुरा राजनीतिक दलसम्बन्धी ऐन र दफाहरूमा स्पष्ट रूपमा लेखिएकै छ । त्यसैले गुण्डागर्दी शैलीमा, सत्ताको उन्मादमा पार्टी कार्यालयहरूमा ताल्चा झुण्याउँदैमा, झण्डा गाड्दैमा, अर्काको कार्यक्रम बिथोल्दैमा, आक्रमण गर्दैमा सम्पतिको हक स्थापित हुँदैन । त्यस्ता विषयमा हामी लाग्नु पनि हुँदैन, त्यसरी कोही पनि जानु हुँदैन । सबैले संयमित भएर नै हामीले यस्ता अपरिपक्व गतिविधि गर्नु हुँदैन ।

नेतृत्व हस्तान्तरणको कुरा आइरहेको छ, तपाईंहरूजस्ता यतिका युवाहरू यो पार्टीमा हुनुहुन्छ व्यक्तिगत स्वार्थको लागि किन पहिलो पुस्ताकै फेर समाई रहनुहुन्छ, नेतृत्व लिन सक्ने ल्याकत छैन युवा पिँढीमा ?

यो बडो घतलाग्दो कुरा सोध्नुभयो । यस्तो हाम्रोमा देखिन्छ । नेतृत्व निर्माणको कुरा एउटा आन्दोलनले हुन्छ अर्कोचाहिँ लामो समयको अभ्यासले हुन्छ । पछिल्लो समयमा कम्युनिस्ट पार्टीभित्र यो खालको अभ्यासमा चाहिँ मरेकै जस्तो अवस्थामा छौं हामी । पुरानो पुस्ताले आफू बाँचिरहुञ्जेल नेतृत्व नछोड्ने, पुस्तान्तरणको प्रक्रिया अगाडि नबढाउने, पद समातिरहने गलत अभ्यास रहेको छ । लोकतान्त्रीकरणको आन्तरिक अभ्यास त पार्टीभित्र सामान्य रूपले भयो तर क्रान्तिकारी कार्यक्रम ल्याएर पूरै युवा पुस्तालाई नेतृत्व हस्तान्तरण गर्ने काम अगाडि बढेन ।

यो नै अहिलेको समस्या हो । तर देशको, जनताको आवश्यकताअनुसार युवाहरू एकीकृत हुने, विचारमा एक हुने एजेण्डमा एक हुने, मुद्दामा एक हुने, त्यसलाई पार्टीमा लाने र त्यहाँबाट अनि जनताबाट अनुमोदित हुने कुरामा चाहिँ युवाहरू चुकेकै हुन् । आफ्ना गुटका नेताको दौराको फेर समाएर आफ्नो स्वार्थ पूरा गर्न खोज्ने, लाभका पदहरू प्राप्त गर्न खोज्ने, पार्टीमा गुटको फेर समाएर, नेताको दौराको फेर समाएर जिम्मेवारीमा पुग्न खोज्ने प्रवृत्तिले युवाहरू स्खलित भएका हुन्, तँछाड मछाड गरेका हुन् । अब यसरी गएको खण्डमा अर्थात पहिलो पुस्ताको फेर समाएर पार्टी, नीति, सिद्धान्त,योजना, कार्यक्रम, क्रान्ति आदिलाई छोड्दै जाने हो भने पहिलो पुस्ताले त आफ्नो मकसद पूरा गरी हाले उनीहरूले अब गर्न बाँकी केही छैन, पहिलो पुस्तासँगै दोश्रो, तेश्रो पुस्ताको भविष्य डामाडोल हुनेछ । यो दोश्रो पुस्ताको लागि चुनौती हो ।

तर कहिलेकाँही यस्तो बबण्डरले नेतृत्व लिन नेतृत्व हस्तान्तरण हुने परिस्थिति र अवसरको निर्माण पनि गर्छ । अहिलेको राजनीतिक ध्रुविकरणमा राजनीतिक वैचारिक निकट भएकाहरू एक ठाउँमा आउनुपर्छ । भेंडा भेंडाको ठाउँमा बाख्रा बाख्राको ठाउँमा भनेझैँ विचार मिल्ने व्यवहार मिल्नेबीच एक हुनुपर्छ । गुण्डागर्दी गरेर आफ्नो स्वार्थ पूरा गर्नेहरू त्यता जान्छन्, बुद्धि विवेक प्रयोग गर्ने, बौद्धिताको प्रदर्शन गर्नेहरू एक ठाउँमा बस्छन् र पार्टी कस्तो बनाउने जनतालाई कसरी गोलबन्द गर्ने, जनताको हितमा, देशको हितमा कसरी काम गर्ने भन्ने योजना बनाउँछन् र पार्टीको नेतृत्व लिन तयार हुन्छन्, लिन्छन् । त्यो खालको अवसर भने अहिले आएको देखिन्छ ।

त्यो सम्भावना कत्तिको देख्नुहुन्छ ?

त्यो सम्भावना प्रबल भएर आएको देख्छु र त्यो सम्भव पनि छ ।

नेकपामा तपाईंको समूहको भोलिको योजना के छ त ?

सर्वप्रथम त नेकपाले आफ्नो विगतको निर्ममतापूर्वक समीक्षा गर्नुपर्छ, त्यसका आधारमा साझा कार्यक्रमहरू ल्याउनुपर्छ र सैद्धान्तिक रूपमा, कार्यनीतिक रूपमा व्याख्या गर्नुपर्छ । त्यसको आधारमा तात्कालिक र दीर्घकालीन रूपमा समाजवादको यात्रा थाल्नुपर्छ । व्यक्तिगत र सामूहिक रूपमा रणनीति बनाउनु पर्छ र त्यसका आधारमा कार्यकर्ता परिचालन गर्नुपर्छ, संगठन परिचालन गर्नुपर्छ, विस्तार गर्नुपर्छ । यो अभियानमा सबै नेताहरू परिचालित हुनुपर्छ । दोश्रो कुरा जनताले त्यसको अनुमोदन पनि गर्नुपर्छ र स्वामित्व पनि लिनुपर्छ । पार्टीले लिएको नीति कार्यक्रम कसैको नभएर जनताको हुनुपर्छ । त्यसो भयो भने हामी हाम्रै जीवनकालमा समाजवादको प्रारम्भिक चरणमा पुग्नेछौं ।

राजनीतिक र संवैधानिक जटिलताको व्यवस्थापनको प्रस्थान विन्दु के हो ?

संवैधानिक जटिलतालाई त्यसको व्याख्या गर्ने निकायले संवैधानिक रूपमै टुंग्याउला, त्यसको व्याख्या संविधानसंम्मत नै होला, ठीक व्याख्या होला भन्नेमा हामी आशावादी हुनैपर्छ । अब राजनीतिक जटिलताका मुद्दाहरूलाई राजनीतिक रूपमै हल गर्ने निकाय र त्यसका स्टेकहोल्डरहरूले हल गर्लान् । कानुनी रूपमा भएका जटिलता कानुनको, विधिको परम्परा र प्रक्रियागत अभ्यासबाट सही रूपमा कानुनको दफाहरू हेरेर होलान्, राजनीतिक दलको मान्यता पाउने कुरामा नेकपाको बहुमत केन्द्रीय सदस्यहरू रहेको समूहले मान्यता पाउँछ, त्यसलाई सम्बन्धित निकाय अर्थात निर्वाचन आयोगले निर्णय गर्छ भन्नेमा म आशावादी छु । यदि कानुनको धज्जी उडेछ, विधि विधानको, नियमको धज्जी उडेछ र गलत व्याख्या भएछ भने लोकतन्त्रको रक्षाको लागि सडक आन्दोलनको विकल्प हुनेछैन । त्यसतर्फ राजनीतिक कोर्ष अगाडि बढ्छ, सँगसँगै केन्द्रीय सदनमा, प्रदेश सदनमा र स्थानीय सदनहरूमा पनि आवाजहरू मुखरित हुनेछन् र त्यहाँबाट समेत यो कुरा सच्याउन पहल हुने छ । आजको आवश्यकता पनि यही हो ।

सडकबाट यो कोर्ष सच्चिन्छ र ?
कानुनको, संविधानको चिर हरण भयो, संविधानको सही व्याख्या भएन भने जनताको अदालतभन्दा ठूलो केही हुँदैन । सडक भनेको जनताको थलो हो जुनचाहिँ टेक्निकल पनि होइन, इलिगल पनि होइन, मेटालिगल हो । जुन संविधानमा लेखिएको हुँदैन तर त्यसले लेजिटिमेसी प्राप्त गर्छ । त्यही प्रक्रियाबाट अनताको अदालतबाट हामी सच्याउँछौं । जनताले राजा महाराजालाई त फाले भने बयलगाडामा विराजमानहरूलाई निकालेर फाल्नु कुन ठूलो कुरा हो र ?

म नियमित कर्म गर्नसक्ने कर्मयोगी हुँ: कोरियोग्राफर जेनिशा


पछिल्लो समय कोरियोग्राफीबाट सेलिबे्रटी बन्नुभएको छ, जेनिशा डंगोल महर्जन । नृत्यकै कारण आज उहाँ सेलिब्रेटी बन्न सफल हुनु भएको हो । यस क्षेत्रप्रतिको उहाँको लगाव र सफलतालाई लिएर उहाँले वाहवाही बटुल्न सफल हुनुभएको छ चौतफी रूपमा । जेनीशाको कार्यले या क्षेत्रमा यतिबेला एक खालको उचाइ प्राप्त गरेको छ । ‘कर्म गर्नु पर्छ फल मिल्छ’ भन्ने स्वभाव भएकी उहाँको समय कसरी राम्रो कोरियोग्राफ गर्ने भन्नेमा नै बित्ने गर्छ । स्वदेशमा मात्रै नभएर विदेशमा समेत कोरियोग्राफीका कारण चर्चा बटुल्न सफल कोरियोग्राफर गर्नेका बीचमा एउटा सफल पात्र हुनुहुन्छ । उहाँको आगमनले यो क्षेत्रमा नृत्यलाई सोच्ने र हेर्ने तरिकामा परिवर्तन भएको छ । कोरियोग्राफीलाई फरक तरिकाले व्याख्या गर्न सक्ने ल्याकत राख्ने जेनिशासँग छलफल साप्ताहिकका लागि डम्बर बस्नेतले गर्नुभएको कुराकानीः

कत्तिको गाह्रो काम हो कोरियोग्राफी र कत्तिको सन्तुष्ट हुनुहुन्छ ?

हरेक काम आफैँमा सजिलो र गाह्रो हुन्छ । मात्र के हो भने त्यो कामप्रतिको तपाईंको लगाव कस्तो छ ? तपाईं कामप्रति कति समर्पित हुनुहुन्छ ? तपाईंको प्यासनको काम हो या जबरजस्ती गरिरहनुभएको छ । त्यसमा भर पर्छ भन्ने लाग्छ मलाई । मेरो प्यासनको काम हो कोरियोग्राफी त्यसैले मैले राम्रै नै गरिरहेकी छु जस्तो लाग्छ । तर मैले अझै धेरै गर्न बाँकी छ, यो क्षेत्रमा मैले । देश विदेशका विभिन्न कार्यक्रममा भाग लिइरहँदा मलाई मेरो देश र आफैँमा अझै केही गरौं भन्ने लाग्छ । अहिलेसम्मका प्रस्तुतिमा सन्तुष्ट नै छु । तर, मैले यो क्षेत्रमा अझैँ धेरै गर्नु छ । हामीले आफूले रोजेको क्षेत्र र अँगालेको पेसामा सन्तुष्ट रहनु पर्दछ । म किन पनि सन्तुष्ट छु भने मैले यस पेसाबाट मान सम्मान र पहिचान बनाएको छु । राम्रो आय आर्जन पनि गरिरहेको छु । फेरि म यो क्षेत्रमा बेग्लै पहिचान बनाउन आएको हुँ । नृत्य क्षेत्रको विकासमा योगदान गर्न पाउनु मेरो सौभाग्य पनि हो । यहीँबाटै मैले अवार्डहरू पनि प्राप्त गरेको छु भने म सन्तुष्ट नहुने कुरै नै रहेन ।

के हो कोरियोग्राफी ?

नृत्यका लागि शरीरका विभिन्न अंगलाई सञ्चालनको क्रम एवं रूपको डिजाइनलाई नृत्य रचना या कोरियोग्राफी भन्ने गरिन्छ । जो व्यक्ति, नृत्यकार या कलाकार यो कार्य गर्छ, उसलाई ‘नृत्य रचनाकार’ या नृत्य संयोजक’ या ‘कोरियोग्राफर’ भनिन्छ । फरक फरक विधाको कार्य फरक फरक हुन्छ । फेशनको फरक हुन्छ, म्युजिक भिडियो र चलचित्रको फरक हुन्छ । नृत्यसँग संगीतको, शब्दको सम्बन्ध हुन्छ । जुन किसिमको धुन छ, त्यहीअनुसारको नृत्य हुन्छ । संगीतको भावअनुसार स्टेप सिकाइन्छ अर्थात कोरियोग्राफी गरिन्छ । शब्दले के भनेको छ ? त्यो पनि विचार गर्ने गरिन्छ ।

कत्तिको सजिलो पेसा हो यो ?

सर्वप्रथम त आफूमा यससम्बन्धी ज्ञान हुन जरुरी छ । कोरियोग्राफी हेर्दा सजिलोजस्तो लाग्छ तर देखेजस्तो सजिलो भने हुँदैन । यसमा सबै पक्षलाई समेट्न सक्नुपर्छ । सानो सानो कुरामा ध्यान दिनु पर्ने भएकाले सजिलो छजस्तो मैले अनुभव गरेको छैन ।

कसरी सोच आयो यो क्षेत्रमा आउने ?

नृत्य गर्नु मेरो सानैदेखिको लगाव हो । यो क्षेत्रमा आएपछि यो क्षेत्रबाट टाढा जान नसकिने रहेछ । यसको कीराले टोकेपछि यो क्षेत्रबाट टाढा जान नसकिने रहेछ । सायद ममा पनि त्यो लागू भयो होला । कोरियोग्राफी मात्र होइन, जति पनि यो क्षेत्रसँग सम्बन्धित छ म यो क्षेत्रबाट टाढा जान सक्दैन ।

तपाईं सफल हुनुहुन्छ यो क्षेत्रमा ?

सफलताको मापन केले गर्ने ? आय आर्जनको रूपमा हेर्दा पनि आफूलाई चाहिने आर्जन गरेकै छु, देश विदेशका काममा व्यस्त छु, निरन्तर काम पनि पाएकै छु र सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा भनेको दर्शकहरूको माया तथन समाजले राम्रो नजरले हेरेको पाउँछु । अनि म सबैको रोजाइमा पनि छु, यसलाई मैले कसरी व्याख्या गरूँ ? म सफल छु भन्दा पनि म नियमित कर्म गर्न सक्ने कर्मयोगी हुँ । म मेरो काम कसरी विभिन्नतासँगै उत्कृष्टता दिन सकिन्छ भन्ने कुरामा चिन्तित कोरियोग्राफर हुँ ।

पहिला र अहिलेको कोरियोग्राफीमा के फरक छ ?

पहिलाको र अहिलेको एउटै हो तर विधाअनुसार भने फरक पर्छ । स्टेज र चलचित्र वा भिडियो केको कोरियोग्राफी गर्ने हो त्यसले अर्थ राख्छ । पछिल्लो समय धेरै कुराको विकास पनि भएको छ । प्राविधिक हिसाबले पनि अहिले सुरुका तुलनामा भिनन्ता आएको छ । फेरि व्यक्ति, प्रतिभाअनुसार पनि फरक फरक तरिकाले कोरियोग्राफीमा कला प्रस्तुत गरिएको हुन्छ ।

सुधार गर्नुपर्ने कुरोहरू के कस्ता छन् ?

हरेक क्षेत्रमा सुधार आवश्यक छ । यो क्षेत्रमा पनि आवश्यक छ । तर, सबैभन्दा पहिले सुधार आफैँमा हुनु पर्दछ । हामीले कामका लागि काम होइन, विशिष्ठता र उत्कृष्टताको लागि काम गर्नु पर्दछ । अरूले गरेकोभन्दा फरक काम ग¥यौं भने फरक पहिचान बन्दछ । सबैले आफूमा भएका कमी कमजोरीलाई सुधार्दै लग्यौं भने यो क्षेत्रमा आफैँ सुधार आउँछ भन्ने लाग्छ मलाई ।

¥याम्पमा पनि कोरियोग्राफी भएको पाउँछौ गीतमा पनि हुन्छ । ¥याम्प र गीतको कोरियोग्राफीमा के फरक छ ?

हो, कोरियोग्रिफीका क्षेत्रहरू फरक–फरक छन् । गीतको कोरियोग्राफीमा गीतले के माग्छ त्यो दिन सक्नुपर्छ । कोरियोग्राफीमा ‘ब्यूटी एण्ड ब्रेन’ आवश्यक हुन्छ । ¥याम्पको कोरियोग्राफी अभिनय र कोण विशेषमा मात्रै सीमित हुँदैन यसमा सबै पक्ष समेटिएको हुन्छ । जस्तै कसरी हिँड्ने, कसरी बोल्ने, कति बोल्ने, कुन भाषा बोल्दा उपयुक्त हुन्छ यसमा समेटिन्छ । गीतमा पनि त्यस्तै हो । गीतले के भन्छ त्यहीअनुसार हाउभाउ दिने हो । गीतको भावअनुसार कोरियाग्राफ हुनु जरुरी हुन्छ ।
तपाईंको सिर्जनालाई पूरा गर्न सकेका छन् त आयोजकले ?

म नेपालमा मात्र नभएर नेपालबाहिर पनि काम गरिरहेकी छु । मलाई प्रत्येक कोरियोग्राफीमा नयाँ नयाँ सोच र फरकपन दिन सकुँ भन्ने लाग्छ । कसरी फरक र राम्रो बनाउँ भन्ने सोच हुन्छ हरपल ममा । तर, मेरो सोचभन्दा पनि कहिलेकाहीँ बजेटको दायराभित्र बसेर काम गर्नुपर्ने हुन्छ । धेरै कुरामा सम्झौता गर्नुपर्ने हुन्छ । र, त्यसले पनि फरक पार्छ धेरै कुरामा । बजेटका कारण यो अलिक राम्रो गर्न सकिएन भन्नेचाहिँ हुन्छ । तर पनि म सिर्जनशील नै हुने कोसिसमा हुन्छु, आफ्ना कार्यहरूमा ।

तपाईं हिपअप आर्टिसका साथै हिपअप फाउण्डेसनको फाउण्डरसमेत हुनुहुन्छ ?

हो, हिपअप आर्टिसका रूपमा पनि मेरो आफ्नै पहिचान छ । त्यस्तै नेपाल हिपअप फाउण्डेसनकी फाउण्डर हुँ म ।

हिपअप नृत्य के हो ?

हिपअपमा विभिन्न तरहका शैलीमा नृत्य गरिन्छ । विशेष रूपमा यसमा ब्रेकिंग, लाकिंग र पापिंग समावेश छन् । यसको विकास अश्वेत र ल्याटिन अमरिकीले गरेका थिए । फ्रिस्टाइलिंग, बेटल्स र साइफर्स यी तीन हिपअप नृत्यका प्रमुख घटक हुन् ।

विदेशका विभिन्न कार्यक्रममा पनि कोरियोग्राफरका रूपमा कार्य गर्नुभएको छ कत्तिको सजिलो छ विदेशीलाई सिकाउन ?

मैले यूएस एम्बेसी नेपाल टुर सन् २०११ देखि १५ सम्म सात टा देशमा कोरियोग्राफी गरेँ । सन् २०१५मा फिलिपिन्समा नेपालको तर्फबाट प्रतिस्पर्धामा सहभागी भएर विजेता भए भने मेघा डान्स कम्पिटिसन २०११ को पनि विजेता हुँ म । त्यस्तै हिपअप अन्तर्राष्ट्रिय मेडल तथा बेस्ट डान्सर जस्ता थुप्रै उपाधि चुम्न पनि सफल भएँ । धेरै राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा सफलता प्राप्त भएको छ, मलाई । पछिल्लो दश वर्षदेखि विभिन्न राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय विभिन्न कार्यक्रममा कोरियोग्राफी गरिरहेकी छु । धेरै विदेशीलाई कोरियोग्राफ गरेकी छु । विदेशीलाई सिकाउन सजिलो नै हुन्छ तर केही भाषागत समस्या भने अवश्य हुन्छ । नेपाली कल्चर सिकाउन भने अलिक गाह्रो नै हुन्छ ।

चुनौती कत्तिको छ ?

चुनौती प्रशस्तै छन् । हरेकपटक नयाँ थिम दिनुपर्छ । यस हिसाबले चुनौती पनि धेरै छन् । विश्व मञ्चमा के चलेको छ, के नयाँ भित्रियो, के आउँदैछ, हरेक समय आफूलाई अपडेट राख्नुपर्ने हुन्छ । हिजोभन्दा आज र आजभन्दा भोलि अझ केही राम्रो गर्नु सक्नुपर्छ ।

अबको योजना ?

म कोरियोग्राफीको क्षेत्रबाहेक अन्य क्षेत्र सोच्न पनि सक्दिनँ । मैले यही क्षेत्रमा नै आफूलाई पूर्ण रूपमा समर्पित गरेकी छु । मेरो भावी योजना पनि यही क्षेत्रसँग सम्बन्धित नै छन् । अझ अझै यस क्षेत्रको समृद्धिमा इँटा थपौं भन्ने नै मेरा भावी योजना रहेको छ ।

यो क्षेत्रमा आउन चाहने नवप्रवेशीलाई केही सुझाव दिन चाहनुहुन्छ ?

सपना देख्नुहुन्छ भने त्यो सपना पूरा गर्ने प्रतिज्ञा र प्रतिवद्धतासहित आउनुहोस् । राम्रो काम गर्नसक्ने व्यक्तिले अवसर पाउँछ नै । तर, काममा फरकपन ल्याउनसक्ने खुबीको विकास गर्नुहोस् । बुझेर र दक्ष भएर आउन जरूरी छ भन्न चाहन्छु ।

अन्य क्षेत्रमा संलग्नता कस्तो छ ?

समाजसेवा मेरो संस्कार पनि हो । विभिन्न सामाजिक गतिविधिहरूमा पनि सहभागी भइरहेको हुन्छु । मेरो उपस्थितिले र मेरो सहयोगले समाजमा परिवर्तन हुन्छ भने मैले किन योगदान नगर्ने भन्ने लाग्छ मलाई । मैले सबैलाई यही भन्ने गर्छु हामी जो जहाँ छौ त्यहाँ उत्कृष्ट योगदान गर्दै आफ्नो माटो, समुदाय र राष्ट्रका लागि समर्पित होऔं । सबैभन्दा पहिलो हामी नेपाली हौं । नेपाली नागरिक हुनुको दायित्व निर्वाह गर्दै कर्म क्षेत्रमा संलग्न होऔं भन्ने मेरो अनुरोध छ । म पनि यसैमा प्रतिवद्ध छु ।

अन्त्य भन्न छुटेको केही छ कि ?

मलाई एकदमै खुसी लागेको छ किनभने मैले चाहेको कुरा गर्न पाएको छु । खुसी मिल्नसक्ने काम गर्दा आनन्द हुँदोरहेछ । यो क्षेत्रले मलाई नाम र दाम दुवै दिएको छ, सन्तुष्टि दिएको छ, त्यही नै हो ठूलो कुरा होइन र ? मेरो व्यक्तिगत र देशको नाम यो क्षेत्रबाट अझै उचाइमा उचाल्न सकूँ यही कामना गर्दछु ।

पानी आउने भो काठमाडौमा


काठमाडौ । मेलम्ची खानेपानी आयोजनाको पहिलो चरण पूरा भएपछि त्यसबाट काठमाडौं आउने पानी वितरणका लागि थोक वितरण प्रणाली र वितरण सञ्जाल तयार भएको छ ।
मेलम्ची खानेपानीको १७ करोड लिटर पानी आपूर्ति गर्न सकिने गरी थोक वितरण प्रणाली र वितरण सञ्जाल बीडीएस तयार भएको हो । काठमाडौं उपत्यका खानेपानी सुधार आयोजनाअन्तर्गत आयोजना कार्यान्वयन निर्देशनालय ९पीआईडी० ले एक हजार एक सय २५ किलोमिटर वितरण सञ्जाल सुधार गरिसकेको छ भने ७६ किलोमिटर थोक वितरण प्रणाली पनि सम्पन्न गरेको हो । मङ्सिर दोस्रो सातादेखि मेलम्ची खोलाको पानी सुरुङमा पथान्तरण गरिने भएको छ । यो दोस्रो पथान्तरण हुनेछ । यसअघि गत असारमा पथान्तरण गर्दा एक्कासि प्रवेशद्वार गेट खुलेर दुर्घटना भएपछि पुनः गेट जडान गरी पानी पथान्तरण गर्न लागिएको खानेपानी मन्त्रालयले जनाएको छ । पानी पथान्तरण गरिएको पानी सुन्दरीजलमा आइपुग्न दुई महिना लाग्नेछ ।


सुरुङमा चारवटा गेटको फ्रेम परिवर्तन गरी जडानको काम भइरहेको छ । सुरुङ फिनसिङको काम सकिएको र हेडवर्कसको काम भने भइरहेको मेलम्ची खानेपानी विकास समितिका प्रवक्ता राजेन्द्र पन्तले जानकारी दिनुभयो । हाललाई अस्थायी डाइभर्सनबाट सुरुङमा पानी पथान्तरण गरिने छ र सोही अस्थायी डाइभर्सनबाटै सुन्दरीजलमा पानी ल्याइने छ । हाल अम्बाथान र ग्याल्थुमको गेट जडान भइरहेको छ । पथान्तरणका क्रममा अम्बाथानको गेट भत्किएपछि चारवटै गेटको पुनः निर्माण गर्नु परेकाले पानी आउन ढिलाइ भएको हो । सुरुङ परीक्षण र हेडवक्र्सको काम भइरहेको मेलम्ची खानेपानी विकास समितिले जनाएको छ ।